Thặng dư cổ phần và những quy định nên biết

ASLAW

Thặng dư cổ phần và những quy định nên biết

Thặng dư cổ phần là gì? Các quy định nên biết về thặng dư cổ phần bao gồm những gì?

Định nghĩa thặng dư vốn cổ phần

Thặng dư vốn cổ phần (Capital surplus) là một khoản chênh lệch về mệnh giá của cổ phiếu so với giá phát hành. Nó hình thành từ việc phát hành thêm cổ phần và thặng dư sẽ chuyển sang cổ phần, sau chuyển vào vốn đầu tư chính chủ sở hữu trong tương lai.

Có thể hiểu thặng dư vốn cổ phần là phần chênh lệch giữa giá cổ phiếu và mức giá công ty cổ phần phát hành. Ta có công thức tính thặng dư vốn cổ phần như sau:

Thặng dư vốn cổ phần = (Giá phát hành – Mệnh giá cổ phiếu) x Số lượng cổ phiếu đã phát hành

Trong đó:

  • Mệnh giá cổ phiếu: là khoản giá trị được doanh nghiệp ấn định sẵn, hay còn gọi là giá trị danh nghĩa. 
  • Giá phát hành: là giá trị thực tế các nhà đầu tư cần bỏ ra để sở hữu được cổ phiếu đó. 

Ví dụ:

Vào tháng 9 năm 2020, công ty X đã phát hành 500.000 cổ phiếu với mệnh giá cổ phiếu là 50.000 đồng/1 cổ và dự tính thu về 25.000.000.000 đồng. Tuy nhiên đến tháng 1 năm 2021, nhu cầu tăng mạnh, công ty đã dự đoán được và tăng giá cổ phiếu lên 70.000 đồng/cổ phiếu. Sau khi bán hết, công ty X lúc này thu về 35.000.000.000 đồng.  Vậy lúc này giá trị thặng dư vốn cổ phần chính là phần chênh lệch giữa mức giá ban đầu so với mức giá bán thực tế. Nói các khác:

Thặng dư vốn cổ phần = (70.000 – 50.000) x 500.000 = 10.000.000.000 (đồng)

Quy định về thặng dư vốn cổ phần trong doanh nghiệp

Trong các hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp, việc gặp thặng dư vốn cổ phần là khá phổ biến. Do đó, bên cạnh hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp ,nhà nước cũng quản lý và quy định rõ về thặng dư vốn theo “thông tư 19/2022/TT-BTC” của Bộ Tài chính có quy định cụ thể như sau:

– Hạch toán

Khoản chênh lệch do thực hiện việc mua bán cổ phiếu với giá trị cao hơn mệnh giá được niêm yết sẽ được hạch toán tài khoản về thặng dư vốn. Tuy nhiên, khoản tiền này không được hạch toán vào hoạt động thu nhập của doanh nghiệp.

– Thuế

Khoản thặng dư vốn cổ phần sẽ không bị tính thuế giá trị gia tăng và thu nhập doanh nghiệp. Khi giá bán nhỏ hơn giá đã mua vào, giá cổ phiếu mới phát hành thêm nhỏ hơn mệnh giá, phần chênh lệch bị giảm sẽ không phải hạch toán trong chi phí, dùng vốn thặng dư để bù đắp mà không phải lợi nhuận trước thuế.

– Chênh lệch giảm

Chênh lệch giảm trong tổng nguồn vốn xảy ra trong một số tình huống nhất định khi cổ phiếu mới phát hành phải được các doanh nghiệp bán với giá trị nhỏ hơn mệnh giá niêm yết.

Khoản chênh lệch này sẽ không phải hạch toán trong mục chi phí. Thay vào đó, khoản thặng dư vốn cổ phần của doanh nghiệp sẽ được sử dụng để bù đắp. Trong trường hợp, khoản thặng dư vốn không đủ để bù đắp thì cần dùng lợi nhuận sau thuế và quỹ trong công ty để bù đắp.

– Điều chỉnh tăng vốn cổ phần:

Doanh nghiệp có thể tăng vốn hoạt động trong một số trường hợp nhất định như:

  • Chuyển chi phí thặng dư vốn cổ phần sang, việc này đòi hỏi doanh nghiệp đạt đủ điều kiện về khoản chênh lệch tăng giữa giá bán so với giá vốn phải mua vào trong cổ phiếu quỹ. 
  • Mua cổ phiếu dựa trên số cổ phiếu được bán trong hoạt động kêu gọi vốn, doanh nghiệp sẽ phát hành ra một lượng cổ phiếu nhất định. 

Mặc dù vậy, vẫn có hạn chế khi doanh nghiệp muốn hết số lượng cổ phiếu đó cho các nhà đầu tư ví dụ như những công ty cổ phần mới thành lập,… khi đó, điều mà doanh nghiệp có thể làm là chỉ được phép tăng vốn điều lệ dựa trên khoản chênh lệch giữa giá phát hành và mệnh giá của cổ phiếu trong nguồn vốn thặng dư với tổng giá vốn của lượng cổ phiếu chưa bán. Trong trường hợp, tổng phần vốn của cổ phiếu quỹ chưa được bán bằng vốn thặng dư, thì lúc này công ty không thể điều chỉnh để tăng vốn điều lệ từ chính nguồn vốn đó.

Đăng ký ngay Liên hệ tư vấn
Liên hệ ngay để được tư vấn

Liên hệ

  • ASLAW
  • 0914195266
  • 0914195266

    Xem thêm bài viết khác
    Recent Financial and Banking Policies in Vietnam

    Recent Financial and Banking Policies in Vietnam

    Reporting Transactions Over 400 Million VND to the State Bank According to Decision 11/2023/QD-TTg by the Prime Minister, starting from December 1, 2023, the following entities engaging in transactions valued at 400 million VND or more must report to the […]

    Nghĩa vụ tuân thủ các chuẩn mực tài chính đối với doanh nghiệp Việt Nam

    Nghĩa vụ tuân thủ các chuẩn mực tài chính đối với doanh nghiệp Việt Nam

    Việc tuân thủ các chuẩn mực tài chính đối với doanh nghiệp Việt Nam là rất quan trọng, nhằm bảo vệ uy tín doanh nghiệp khi hoạt động, tránh khỏi các án phạt hành chính. I. Báo Cáo Tài Chính […]

    Chính sách thuế và tài chính cho doanh nghiệp Việt Nam

    Chính sách thuế và tài chính cho doanh nghiệp Việt Nam

    Việt Nam áp dụng một hệ thống thuế đa dạng với nhiều quy định và chính sách riêng biệt đối với các doanh nghiệp Việt Nam. Điều này tạo ra một hệ thống pháp lý phức tạp, đòi hỏi sự […]

    KHÁCH HÀNG CỦA ASLAW
    LIÊN HỆ VỚI ASLAW